БИЗИҢ УРАН

Кемеге мингенниң жаны бир деген,
Қайда болсам, инсан менен биргемен,
Әлем океанында тынбастан жүзип,
Шоққылардан желқом қурған Жер ­ кемем.

Бул мысалды босқа айтып жүр деме,
Бәримизге шерик болса бир кеме.
Ҳеш жерине ийнедей дақ түспесин,
Ақмақ шығып, от шашпасын иргеге.

Не есерлер адамлыққа қарамай,
Асық ушын төбелескен баладай,
Бир-бириниң салып кеткен басына,
Болған талай қыян-кести булағай.

Бир-биреўди унтамақтың қастында,
Не болмаған бул аспанның астында.
Қанлар бурқып, домаланған геллеси,
Талай-талай ғаррының да, жастың да.

Залым қуўанса да адам өлгенге,
Шадланса да көздиң оты сөнгенге,
Жанды қырып мың жасаған қанхор жоқ,
Өлим шерик жеңилгенге, жеңгенге.

Шыңғыс хан да өлмей тири қалған жоқ
Ҳәр бир жанның жүреги бар жанған шоқ,
Жанған шоқты ўақты жетпей өширип,
Наполеон да  елден алғыс алған жоқ.

Сыр қалды ма адам көзи жетпеген,
(Ҳеш биреўди урыс шадлы етпеген)
Сонда неге америкалы төрелер,
Жалын шашып ойнап турсыз от пенен!

Сизлерде де әлпешлеген бала бар,
Не себептен Вашингтонда қан ағар,
Бомба жаўып, балаларын шуўлатып,
Жанды қырып топырақларын жаралар!

Джонсон тақсыр, ойланбаған төресең,
Қәйтер едиң пыт-шыт болса терезең,
Тарт қолыңды Вьетнамның жеринен,
Халық алдында не деп жуўап бересең!

Көп мақтанба, қурадым деп атомды,
Ҳаслы инсан қорлатпайды адамды,
Ким қәлейди жараласаң есирип,
Ҳәмме шерик жердей уллы Ўатанды.

Сөзге қулақ салың, әй, пүткил инсан,
Ақмақ ­ қылыш болса, сен полат қынсаң.
Дүньяның тетиги сениң қолыңда,
Өмирге тирексең, ең бийик шыңсаң.

Топырақ керек егис ушын, гүл ушын,
Қуяш керек өмир ушын, нур ушын.
Қурықлайық асқынлаған асаўды,
Өршитпейик қанхорлардың урысын.

Кең дүньяның келсе тыныш турғысы,
Бир мушына қуда болар бир мушы.
Туўысқанлық, тынышлықта жасасып,
Мийнет пенен гүл жайнасын турмысы.

АДАМЗАТ

Адам-адам болғалы,
Қолына қурал алғалы,
Жақсылық пенен жаманлық,
Билгирлик пенен наданлық,
Бир-бирине болып жаў,
Үзилмеди, жәнжел-даў.
Қутырған соң жаманлық,
Болмады ҳеш аманлық:
Дәўлет ушын, бақ ушын,
Ҳәмел ушын, тахт ушын,
Ийтлик етип қыймаға,
Сыймағандай дүньяға,
Артық-аспай жер ушын,
Байлық ушын, ел ушын,
Болар-болмас мин ушын,
Дәстүр ушын, дин ушын,
Өгиз болып сүзисти,
Қораз болып жулысты,
Түлки болып өбисти,
Жылқы болып тебисти,
Арысландай айқасты,
Айыўлардай шайқасты,
Бир-бирине от басты,
Жылан болып уў шашты,
Асаўлардай туўласты,
Сағаллардай шуўласты,
Бир тынбады удайы,
Ғарғағандай қудайы,
Ҳеш ким аман қалмады,
Барлығын жер жалмады,

Әй, адамзат, адамзат,
Жасасаңшы парахат,
Билмедиң бе еле сен,
Урыспай-ақ өлесең.
                              1968 - жыл

 

ДҮНЬЯНЫҢ ТЕТИГИ СЕНИҢ ҚОЛЫҢДА

Адамға жаманлық ­ қураллы урыс,
Жақсылық ­ сыйлыққа берген гүлдәсте.
Силтесең силтенер қылышқа қылыш,
Жақсылық тозбастан сақланар есте.
   ***
Бурынғылар қылыш соққан, оқ соққан,
Қарсыласқан жаўын ғана қақсатқан.
Әждарҳадай бул заманның душпаны,
Адам туқымын қуртатуғын зат соққан.
   ***
Израил қанын сормақ арабтың,
Араблар да қалағоймас қарап дым,
Ҳәр ўақытта ким бурын муш көтерсе,
Өткир жери соған тийер жарақтың.
 

 

ӘДИЛЛИК ТЫМСАЛЫ

ҚУЯШ

Қуяштан сақый көрдиң бе,
Дүньяда оған тең келген.
Күлимлеп қарап әлемге,
Орнатқан өмир кең жерден.

Болса да алыс аралық,
Қуяштан турмыз нур алып.
Кәраматын көрсеткен,
Ләбинен дәрья жаралып.

Қуўарған шөлге ем берген,
Ҳаўасы жанға дем берген.
Тикенек пенен гүлерге,
Өз сәўлесин тең берген.

Бәршени бирдей тең көрген,
Ырысқалды тең берген,
Әдилликтиң тымсалы,
Бул әлемди меңгерген.


АҚ КҮНИМ

Пүтин жер жәҳәнди көрип турыпсаң,
Нәзер салсам ҳәр бир жанның түрине.
Ҳәр кимге бир шырай берип қойыпсаң,
Ҳеш ким усамайды бири-бирине.

Өмиримде көп нәрсени ескердим,
Пилди нәҳән, қуртты киши, пәс еттиң.
Өз алдына даўыс бердиң, сес бердиң,
Бәршесине теңдей қарап мәс еттиң.

Мәйеклердиң ишиндеги палапан,
Оларға да тиришилик күш бердиң.
Сениң қудиретиңе ҳайран қаламан,
Аяқ, қол, көз, дене бердиң, түс бердиң.

Кең жәҳәнниң қай жеринен қарасаң,
Жоқ нәрседен бар етесең жаратып.
Тирилерин гезек-гезек қырасаң,
Аўыстырып бурынғысын жоғалтып.

Туқымынан бинә етип жаңасын,
Адам, мақлуқ, жәнлик, гия соғасаң.
Сенде көрдим тиришиликтиң сағасын,
Жоқ нәрседен бар нәрселер табасаң.

Түрли-түрли қыялларға батаман:
Ең әййемги мысырлылар бурынғы,
Сени нағыз қудай деп те атаған,
Бирақ, ҳеш ким билген емес сырыңды.

Еситпедим галактика хабарын,
Көңилим бирақ, көкке қыял сүреди.
Ҳеш ким билмес, ар жағында не барын,
Сен деп билдим тиришиликтиң дереги.

Тил жетпейди сени қанша мақтасам,
Саған ашық Ана журтым ҳәм Жерим.
Мен жасаған аспан, жерге патшасаң,
Саған теңлес кәраматты көрмедим.

Пүтин дүнья мәңги жасар сен барда,
“Күн сөнбесин!” ­ жер жүзиниң ураны,
Ҳәтте, сары түсли айғабағар да,
Саған қарай басын ийип турады.

Туўып өстим сәўлесинде жақтыңның,
Бул дүньяның рәҳәтин көп көрдим.
Аспандағы жалтылдаған ақ күним,
Өзиң мени бул тақылетке жеткердиң.

Тек бир саат жасаўшы да жәнлик бар,
Масайрайды күн сәўлесин көргенде.
Ҳалласлайды кеўилиндеги шадлықлар,
Бул дүньяда узақ дәўран сүргенге.

Дарақ, гияларды, ҳасыл гүллерди,
Әлўан-әлўан реңлерге дөндирдиң.
Ырысқалы ушын барлық еллердиң,
Нур жайып, топырақтан ҳасыл өндирдиң.

Бендемен, сырыңа қанық емеспен,
Таўда гүллер жарып шыққан тасларды..
Мине, буны тегин нәрсе демеспен,
Уллы күшсең, барлығын да басқарған.

Нептун, Жер, Ай, Шолпан ­ бәри серигиң,
Олар жүзер әтирапыңда айланып,
Әўелиңде жаратыўшы сени ким!
Ҳайран болдым сол ҳаққында ойланып.

 

МӘРТЕБЕНИҢ ГИЛТИН ИЗЛЕ ХАЛЫҚТАН

Уя болар ҳаўалаған қуста да,
Ракета қанша узақ ушса да,
Барлығының жер болады анасы,
Қуўат берген сонша бәлент ушпаға…

Не даналар өтпеди бул тарийхтан,
Бахыт көрген еллер менен қанықпан.
Байтеректиң тамыры да тереңде,
Мәртебениң гилтин изле халықтан.

 

ДОСЛЫҚ ЖӘҲӘН СӘРДАРЫ

ДҮНЬЯНЫҢ ЖҮЗИ КЕҢ ЕКЕН,
БӘРШЕГЕ ҚУЯШ ТЕҢ ЕКЕН!

  ***
Жасымнан көрип заманды,
Аңладым жақсы-жаманды.
Жәҳәнниң гезип көп жерин,
Сайран еттим еллерин.

Дүньяның жүзи кең екен,
Бәршеге қуяш тең екен.
Гей жерлери тар екен,
Қысылшаңлар бар екен.

Суўық болса, ыссы бар,
Ашшы болса, душшы бар.
Жақсылар бар, жаман бар,
Билгир болса, надан бар.

Өмир бар жерде қулаў бар,
Шадлық пенен жылаў бар,
Рәҳәт турмыс елим бар,
Қулпы дөнген жерим бар.

Мың жасағым келеди,
Адамға, әттең, өлим бар.
Оқысам китап бурыннан,
Адамнан адам қырылған.

Дүнья да өзи тамаша,
Қарсылықтан қурылған.

   ***
Күн сәўлеси турғанында төбеңде,
Жарамсыз дос жалпылдаған көлеңке.
Бултлы күни буғып қашар сүринсең,
Қудық қазып ийтереди тереңге.
   ***
Ўапалы дос айрылмайды өлмесең,
Қашық кетип, егер өзин көрмесең,-
Сонда ҳәм ол тәғдириңе ортақлас,
Алжаспайман, бир жүрегим сол десем.
   ***
Аспан - жердей дос-душпанның арасы,
Бирақ, мынаў ҳәдийсеге қарашы:
Ийт қапқаннан жаманырақ аўырды,
Бир достымның сырттан шаққан жарасы.
   ***
Аҳ урғанда шатылып зор наўқасқа,
Қапашылық ушырасса да бул басқа,
Сен қәдирсиз адам болмақ емессең,
Ўапалы дос ҳақ кеўилли жолдасқа.
   ***
Бирге жүзген шад өмирдиң айдынын,
Дослар мениң ең қәдирли байлығым.
Дослық жүрек оты менен жеңгенбиз,
Талайларын таўдай үлкен қайғының.
   ***
Буйымның жақсы жаңасы,
Мүтәжиңди питкерген.
Дослықтың жақсы гөнеси,
Сынақлардан өткерген.
   ***
Дослық сыры айланады узақтан,
Шынығады өте-өте сынақтан.
Душпан айтар жалғыз аўыз сөз ғана,
Өмириңше кетпейтуғын қулақтан.
   ***
Журттың бәри жақсы көрер жаңаны,
Жаңа кийим, жаңа затлар табады.
Жаңадан да жақсылары бар екен,
Гөне достың болмас сирә жаманы.

   ***
Менменшилик кеселден,
Алаңлама аспанға.
Узақлап жүр өсектен,
Сынап-сынап дос таңла!
   ***
Шын дос жүзге айтып, жаза береди,
Билгенге, сол айтыў маза береди.
Душпан, көбинесе, хошамет етип,
Сыртыңнан гөриңди қаза береди.


ДОСЛЫҚ — ЖӘҲӘН СӘРДАРЫ

Адамнан сен жақсылық күт,
Рәҳим бар, ынтық бар,
Жаманнан сен етпе үмит,
Жүрегинде мылтық бар.

Суўға батып мантыққанда,
Адам қырға тартады.
Мақсет ушын ынтыққанда,
Жаман кеги артады.

Шын инсанлар татыў жасар,-
Дүнья ҳүкимдарлары.
Бирлик күштен залым қашар,
Дослық- жәҳән сардары.


ХИСАР

(Болгария дәптеринен)

Не кәрўанлар көшпеген,
Қуўанысқан, күлискен.
Жылтылдаған шәшмеден,
Биздей болып суў ишкен.

Не жананлар өтпеген,
Патша гөззал, данышпан:
Кимлер келип кетпеген,
Биздей болып алыстан.

Ески Хисар жеринде,
Сездим дослық ҳүрметти,
Болдым бейиш төринде,
Сайран еттим жәннетти.

Қысында да жаз гүли,
Жасыл дарақ жайнаған.
Хош ҳаўазлы бүлбили,
Бағларында сайраған.

Шийрин-шекер ҳаўасы,
Жутсаң жаның ҳәз етер,
Мыңсан дәрттиң даўасы,
Қартларды да жас етер.

Туўылғандай анадан,
Қара болар ақ шашы.
Дем алыўшы ҳәр адам-
Мисли Рим патшасы.

Таппай кеткен Искендер
Суўын излеп Кәўсардың.
Бизлер болдық ишкенлер,
Баўрайынан Хисардың.

Сайран еттик булт үстин,
Бүркит яңлы ҳаўалап.
Гездик бийик шоққысын,
Балқан таўын аралап.

Гүмис киби ақ булақ,
Мыс қазандай қайнаған.

Арғымақтай шапқылап,
Тулпарлардай ойнаған.

Күтип алды бизлерди,
Пловдив ҳәм София,
Турмыстағы излер бул,
Өмирдеги ўақыя!

Қыз-жәўанлар салланып,
Бағда гезген перидей.
Сулыўлыққа таңланып,
Көре бердим еринбей.

Бәлент Хисар қорғаны,
Ескиликтиң мийрасы.
Елдиң сүрген дәўраны,
Мәканының дүньясы.

Мәңги жәннет ҳүр ҳәсем,
Жүрек қалды бағынып.
Және қайтып көрмесем,
Жүремен мудам сағынып.
______________

Хисар – әйемги Рим патшаларынындем алыс орны болған қорғанлы жер. Ҳәзир Болгариядағы Балқан таўының баўрайында жайласқан үлкен курорт.

                              1975-жыл, 20-ноябрь, Хисар

 

ТАШКЕНТ

«Туўылып дүньяға дослыққа келдим»,-
Деп уллы Наўайы әйлеген пәрьяд,
Қытайдан жол тартып, әрменли елдиң,
Шийрин қызы ушын жан берген Фархад.

Улуғбектиң ушқыр қыялы талған,
Көз тигип жулдызға узақ ўақытлар,
Биз ушын ертек те болмады жалған,
Қыялды шын етти космонавтлар.

Адамға көрсеткен шарапатыңды,
Күншығыста уллы мәнзилханамсаң.
Парлатып жүректе муҳаббатымды,
Жыллар өткен сайын шырайланасаң.
   ***
Өскен мәканысаң Айбек ағаның,
Мақтанаман болғанлықтан мен ини,
Қутлы дәргайына тийсе табаным,
Жаным деп баўрына тартады мени.

Сенде Ғафур, Уйғын тасқын жыры бар,
Сенде Мукаррәма гөззал жылўасы,
Халийма даўысының тилсим сыры бар,
Зүлфиялар елдиң бүлбилгөясы.

Заман Чеховлары, Яшину, Қаҳҳар,
Шәкиртке жарасам нийетим-дәмем,
«Шашлары қар, лекин, ойлары бәҳәр»,
Бул сәтир Шухраттан, плагиат демең.

Мәртебеси таўдай ағайын елдиң,
Жерлери бейишдур, халқы талантлы.
Өнер суңқарларын өзбекте көрдим,
Уллы зибан берген ушқыр қанатты.
     1960-жыл

   ***
Сәлем Ташкент, меҳрибанлы бас қалам,
Жер жүзинде даңқ көтерген астанам.
Зияратқа келип турман елимнен.
Қарақалпақ баўырыңнан, әссалам.

Күниң- қуяш, түниң-жулдыз, жарық-ай,
Жүз көрсем ҳәм мың көриўге жалықпай,
Сап ҳаўаңның толқынында жүзейин,
Океан гезип, рәҳәтленген балықтай.

Бир тамырдан өскен еки шақамыз,
Ат оздырып келсе өзбек ағамыз.
Өзбекстан өтти десе мәрреден,
Өрре турып шапалақты қағамыз.

Тәғдир шерик бир денениң жанындай.
Қаным шерик, бир жүректиң қанындай.
Дилимиз бир, тилимиз-бир сайраған,
Бир дуўтардың жуп есилген тарындай.

Түри уқсас қудды мениң өзимдей,
Бирге туўған егизектиң жүзиндей.
Еккиси ҳәм - Өзбекстан перзенти,
Бир гөззалдың еки гәўҳар көзиндей.

Бир-биреўге жүрек сүттей ийеди,
Бир адамның сырқыраса сүйеги,
Бир перзенттиң тикен кирсе қолына,
Жүрегиме оттай барып тийеди.

Аўыр жүкти арқаласа баўырым,
Менде ҳәм бар шериклесер жаўырын.
Толқынлатты сизде болған зилзила,
Қарақалпақ шәҳәр менен аўылын.

Қуўатыңа күш қосылды қанаттай,
Ел көркеймес, мийнеттен гүл жаратпай.
Көкке қарай бойын созды биналар,
Жер астынан өсип шыққан дарақтай.

Бирге жүзген шад өмирдиң айдынын
Дослық - мениң ең қәдирли байлығым,
Дослық жүрек оты менен жеңгенбиз
Талайларын таўдай үлкен қайғының.

Көңили-дәрья Әмиў, Сыр ҳәм Зарафшан,
Өзбек туўысқанға болсын шәрәф-шән.
Атлас дөнип, гүл жамылған шәҳәрим,
Күншығыста жарқыраған дарақсаң.

«Ақ алтыннан» океандай кән қурып,
Өзбек аты жер жәҳанда жаңғырып,
Жарқыраған Шолпан жулдыз Ташкентим,
Дослық, бахыт, қуўанышлар мәңгилик.
                                        1969-жыл, январь

ӘЙЙЕМГИ САМАРҚАНД

«Алтын шәҳәр-Самарқанд» деп,
Еситилген ел сөзи.
Атлас дөнген бинәлары,
Көк тиреген гүмбези.

Аспан жердиң аралығы,
Әлўан түске енип тур,
Гүл көркине нур себелеп,
Жарқырайды күн көзи.

Тарам-тарам нағыслары,
Таң тәсийин қалдырды,
Жүрегиме ләззет берип,
Меҳиримди қандырды.

Ынтық пенен Улығбектей,
Қарай бердим ҳаўаға,
Көрип көзим ойлай-ойлай,
Қыялымды талдырды.

Ийрек-ийрек ойыўларын,
Жайнап турған гүл дейсең.
Ҳәр бир жайын өз алдына,
Жалт-жулт еткен күн дейсең.

Усыншелли ақыл-ойды,
Мийлерине ендирген,
Бар өнерин кейингиге,
Берип кеткен ким дейсең.

Гөр Әмирден көрингендей,
Темирләңниң айбаты.
Ҳәр бинәда патша аты,
Ханым аты, бай аты.

Умытылған жарық көрмей,
Гүл өмирин сарп етип,
Топырақтан гәўҳар соққан,
Шеберлердиң ғайраты.

Қулдың, гүңниң күши ҳадал,
Өзи-«ҳарам» бурыннан,
Ҳәр сарайдың иргесинде,
Нешше жанлар қырылған.

Гербишлери арыўлардың,
Көз жасынан ийленген,
Палўанлардаң тери менен,
Қанларынан қурылған.

Қала менен мақтаныпты,
Патша, ханлар, басқалар…
Шебер аты жоғалса да,
Олар өрген тас қалар.

Атларыңды билмесем де,
Жер астында жатырған-
Сизлер ушын бас ийемен,
Мийрас қурған усталар!
                              1974-жыл.

ӨЗБЕК ПАХТАСЫ

(Зүрәәт табысына арнаў)

Пахта ­ халқымыздың уллы ураны,
Пахта ­ тынышлықтың өткир қуралы.
Пахта мағлыўматы оқылған шақта,
Ербең етер елдиң көзи-қулағы.

Пахта ­ пәк ҳәттеки дәрьяда суўдан,
Пахта ­ гөззал көлде жүзген аққуўдан.
Қуяштан қуўаты, мийнет ­ қанаты,
Аспан менен жердиң ышқынан туўған.

Пахта ­ дүньядағы әжайып буйым,
Пахтасыз инсанның жасаўы қыйын.
Инсан деп айтылмас адам баласы,
Егерде үстине киймесе кийим.

Қуслардың бойында пәри, қанаты,
Кийимнен басланған адамның аты.
Кийим жарасығы инсан улының,
Демек, пахта ­ өмиримиздиң саўлаты.

Ҳәр жыл бәлентлесер пахтаның таўы,
Өмир ­ ерис болар, пахта ­ арқаўы.
Пахта ­ дийхан ушын бақ пенен дәўлет,
Пахтада дийханның қурғын жасаўы.

Пахтаны ­ “ақ алтын” деймиз мысалы,
Зерден де қәдирли ҳәр бир мысқалы.
Пахта ­ жер астынан қазылған байлық,
Булақтай ағылған елдиң ырысқалы.

Қол қаўсырып отырғанда арқайын,
Көтерер ме, адам елдиң абырайын.
Өзбекстан өтти бийик мәрреден,
Пахтаның төрт миллион тоннасы тайын.

Үргениш, Термиз ҳәм Самарқанд, Нөкис,
Ташкент, Бухаралар атланды тегис.
Әндижан, Наманган, Ферғана, Қаршы,
Ҳәммениң қолында ғалаба жеңис.

Сазлардай жаңлады жалынлы гүрес,
Батырлар атланған гирес ҳәм гирес.
Мен өзим де қарақалпақ атынан,
Қостым саўға ушын бир тамшы үлес.

Салыкеш, балықшы, шарўасы менен,
Тасқын мыңсан байлық арнасы менен,
Халқым қарақалпақ сәлем жоллады,
Үш жүз мың ақ алтын тоннасы менен.

Ҳақыйқатты айттым аса мақтамай,
Жүйриклери қатты шапты тоқтамай.
Қарақалпақ ­ ўәдесине ўапалы,
Халқымның жүреги ­ аппақ пахтадай.

Ҳәмме қуўатлады жүреги менен,
Ақыл-күши менен, билеги менен,
Өзбек орынлады нийет-мүддесин,
Туўысқан халықлардың тилеги менен.

Ўатанның қудиретин арттырған пахта,
Өмирдиң сәўлесин жақтырған ­ пахта.
Мәртлер мәртебесин көкке көтерип,
Қаҳарман атағын алдырған пахта.

Пахта ­ намыс, пахта ­ абырай, пахта ­ нан,
Пахта ­ елге берекетли дастурхан.
Аман болсын ­ ел зәбердес мәртлери,
Аппақ алтын нуў теңизин тасырған.
                                                  1968-жыл


ТӘЖИК БИРАДАРЛАРҒА

(Он күнликке байланыслы)

Ел нақылы “мийман келсе ­ қут” деген,
Миймандослық қанға енген сүт пенен.
Ким келсе де қарақалпақ елине,
Ҳеш бир жанның кеўили толмай кетпеген.

Досты сыйлаў қалмас сирә нәзерден,
Өз халқының муҳаббатын сезермен.
Рудакий, Омар Ҳайям әўлады,
Шайырларға устаз болған әзелден.

Музасынан сөз маржанын теремен,
Отыз үш жыл бир жүректен дөреген,
“Шахнама”ның, Фердаўсийдиң ел-халқын,
Памир таўдың шоққысындай көремен.

Жүрегимде Жамийдиң сөз дәстаны,
Жер жаңғыртқан Шайхы Саадий “Бостаны”,
Көрсетеди болғанлығын тәжиктиң,
Жулдыз толы поэзия дәстаны.

Ортақ болып мәденият ошағым,
Үш мың әсир татыўлықта жасадым.
Ибн Сина, Берунийлер кеўилиндей,
Сениң ушын бәрҳа ашық қушағым.

“Хафыз сөзи ­ адам ушын азық” ­ деп,
Бабаларым қалдырыпты жазып көп.
Сағынышта аңсап көрген перзентке,
Қарақалпақ ат қояды Тәжик деп.

Қанымыз да әзелден бир жаралған,
Қуўат алсақ Әмиў менен Аралдан,
Дәрья, теңиз, көлимиздиң қуўаты,
Сизиң Памир таўыңыздан таралған.

Жатлық емес мен бул жерде өскеним,
Бөлеклигим болмас сирә ҳеш мениң,
Атызымнан таныс суўын көрерсиз,
Душанбеден туўлап аққан шәшмениң.

Төбесинен дәрья берген миймансыз,
“Руи зәмин” гөззаллығын жыйғансыз.
Топырағын көк гәўҳарға дөндирген,
:ш мың жыллық стажы бар дийқансыз.

Биз ҳәм дийқан, шарўа ата-бабадан,
Адам болып бир туўсақ та анадан.
Дийқаншылық, бағманшылық, шайырлық,
Дәрья болып сизиң жақтан таралған.

Аббаз бенен Садықлардай гил шебер,
Сизге арнап зибанынан дүр төгер.
Хош келипсиз, бүлбиллери тәжиктиң,
Қызғын сәлем Турсынзада, Миршәкар.

Бийик ҳүрмет ­ дийдарласып қол қыспақ,
Дослық туўын қолымызда берк услап,
Күтип алар хош кеўилли шәҳәрим,
Миршәкардың дәстанындай ҳүр қышлақ.

Өткир ойы Әбиў әлий Синаның,
Ескен желдей бәрин гезген дүньяның.
Уллы бабаң қәдем басқан жеримди,
Хош мәрҳамат, аралаңыз мийманым!
                                        1968-жыл, июнь


АШХАБАДТА УШЫРАСЫЎЛАР

Қыялым ­ Гөруғлы, ықлас-ғыйратым,
Гөруғлы ғыйратын минбеге келдим.
Жүрек мениң алып ушқан қанатым,
Алтын босағаңа кирмеге келдим.

Жәннет бинә еткен саҳра-шөлине,
Жаным сүйген мәрт түркменниң елине,
Ушып барып Каспий теңиз-көлине,
Арал ақ қуўындай жүзбеге келдим.

“Жайылған, Сейилхан ­ ата-бабасы,
Ҳаслымыз бир дарақ, мыңдур шақасы.
Бири ­ ини болса, бири - ағасы” ­
Деген  сөз мәнисин билмеге келдим.

Қырық қыз ат ойнатқан Мийўалы бағдан,
Жайылған әўлады қарақалпақпан.
Қуўат алып Әжинияз, Бердақтан,
Тулпардың дүбирине кирмеге келдим.

Ортақ дастурхандай дәрья ­ бостаным,
Жулдыз толы жерим менен аспаным.
Йошландырып қосық пенен дәстаның,
Мен ҳәм сөз маржанын дизбеге келдим.

Саған ортақ қысым менен жазларым,
Жүректи гүл әйлер хош ҳаўазларың.
Көңилимди шад етип шийрин сазларың,
Шады-хоррам болып күлмеге келдим.

Пир туттым Кемийне, Молланепести,
Сөзлери алмастай, тасларды кести.
Жаңлар ҳәр бириниң ҳаўазы-сести,
Халқына басымды иймеге келдим.

Ашық айдын пирге болып қумара,
Нийет пенен шыққан киби сапарға,
Берди аға яңлы данышпанларға,
Шәкиртлик сәлемим бермеге келдим.

Сенде көп елимниң қуда, күйеўи,
“Қалпақ қызы узатылған түйели,
Мақтымқулы ­ қарақалпақ жийени” ­
Деген ҳәм сөз парқын билмеге келдим.

Гөззал Пәрўазының Әрем бағында,
Ғәзийнеси дәрья Небитдағында,
Қуяшлы үлкениң кең қушағында,
Шағлап сайран әйлеп жүрмеге келдим.

Шән-шәўкәти мәлим  дашы-алыстан,
Жигити озалый батыр арыслан,
Қаназаты ушқан қусқа жарысқан,
Рустемдек  мәртлерин көрмеге келдим.

Жигит бедеўиниң жипектен жалы,
Шебер қызларының айдай жамалы,
Мисли тоқылғандай түркмени ғалы,
Мен дәстан өрмегин өрмеге келдим.

Ел қолында шайырлықтың қуўаты,
Руўҳынан пәрўаз әйлер қанаты.
Дәрья киби тассын түркмен таланты,
Мен ҳәм бирге дәўран сүрмеге келдим.
                              1967-жыл, май, Ашхабад


САЗ

Бүлбилгөя болып атырып таңды,
Жүректи жайлаған түркменниң сазы.
Қыялға келтирип нешше заманды,
Эфирде жаңлаған түркменниң сазы.

“Приемник”ти таўлап қойдым қасыма,
Сеслери парқ етпес жолдың дашына,
Тоқтамай елиниң шегарасына,
Әлемди шарлаған түркменниң сазы.

Бармақлар ойнатқан дуўтардың тарын,
Арттырмақта жүрегимниң қумарын,
Өткен ашықлардың қайғылы зарын,
Баян әйлемекте  түркменниң сазы.

Ҳаўада жарысар ескен жел менен,
Күни-түни сырласады ел менен,
Қосылғанда шийрин-шекер тил менен,
Бәрше ел тыңлаған түркменниң сазы.

Онда бар Каспийдиң асаў толқыны,
Онда Қарақумның отлы жалыны.
Гүлленген турмысын айтар халқының,
Жүрегиме аян түркменниң сазы.
                                        1967-жыл, май

ДОС МЕҲРИБАН ИШИНДЕ

Келдим түркмен елине,
Шәўкети-шән ишинде.
Отырғызды төрине,
Бес жүз меҳман ишинде.

Болдым Каспий жағында,
Периўзаның бағында. ­
Шәнли Небиддағында,
Қутлы мәкан ишинде.

Көрдим онда Гүлбағты,
Алтын толы топырақты.
Шәҳар ашқан қушақты,
Гүл шөлистан ишинде.

Болдым Қызыл-арбатта,
Ғалы тоқыў ғайратта.
Ақыл-өнер бармақта,
Қыз ҳәм жаўан ишинде.

Ҳүр Қазанжық жақлары,
Бәҳәрданның бағлары.
Тулпар арғымақлары,
Белли жәҳан ишинде.

Рустемдей қарыўлы,
Түркмен ғардаш-ер уғлы.
Көрдим сансыз Гөруғлы,
Мәрт арыслан ишинде.

Маңлайынан тер төккен,
Озып өткен ертектен.
Қырық мың жыллық жол шеккен,
Қырық жыл дәўран ишинде.

Өзбек, қарақалпақты,
Сүйер ҳәмме ардақлы.
Ҳәр ким жүз мың дос тапты,
Түркмен доған ишинде.

Тил дослық деп сайрады,
Көрсем жүрек-айнаны.
Муҳаббатым қайнады,
Дос меҳрибан ишинде.

Уллы дослық Ўатаны,
Бирәдарлық мәканы.
Көрсин дүнья инсаны,
Жер ҳәм аспан ишинде.
                    1967-жыл, май, Бәҳәрдан

 ҚАЗАН ШӘҲӘРИ

Жас күнимнен қатеримде сақлаўлы,
Еситкеним жыршылардың жырынан,
Шәҳәрсең сен ел аўзында мақтаўлы,
Тарийхларға гүўа болған бурыннан.

Келдим, бурын рәҳәтленип қарадым,
Кеткеннен соң шыдамадым сағынбай,
Көзлериме гәўҳар ҳәр бир орамың,
Ғабдолла Тоқайдың жаслық шағындай.

Ата- бабам таппай бахыт сағасын,
Адасса да үмитлерин үзбеген,
Тартар силтеп дәртлериниң даўасын,
Едил, Жайық бойларынан излеген.

«Едил бойы ескиликли ел»-дейди,
Қәсийетли сыпатының түри кең,
Ата-бабам Пушкин менен Горькийди,
Үйренипти уллы Тоқай тилинен.

Сиз бенен бир тәғдир менен арымыз,
Биз айтамыз тиллеримиз ортақ деп,
Бизлер Әмиўдәрья татарларымыз,
Татарды да билдик қарақалпақ деп.

Өз журтымнан шығып Қазан жағына,
Жолым руўҳ берди мендей шайырға,
Мында өз журтыма келдим тағы да,
Өз үйимнен жоқ ҳеш қандай айырма.

Ядтан шықпас қыдырғаным, жүргеним,
Досларымның бизге еткен хызмети,
Үлкен дәстан ҳәр саатта көргеним,
Жазсам, жетпес ҳәр китаптың жүз бети.

Ғардаш халықтың мәденият ошағы,
Уллы дослық руўҳы бар күшиңде,
Ашық бизге татар дослар қушағы,
Сен турасаң жүрегимниң ишинде.

 

ҚАЗАҚСТАН ДӘПТЕРИ

 

ҚАРАҚАЛПАҚ СӘЛЕМИ

Орденли қарақалпақ алп елдиң,
Жалынлы муҳаббатын алып келдим.
Бабам пақыр түйеде аяңласа,
Мен аспанның ақ бултын жарып келдим.

Ташкенттей шам-шырақты көрип келдим,
Жүзимди Алматыға берип келдим.
Елиме барған қазақ алып кетип,
Жүрегимниң изинен  ерип келдим.

Бийик шын асқар таўдан өттим асып,
Сағынғанда алыс жол емес қашық.
Жериндей мийрими кең баўырманым,
Сүйистим аэропортта қушақласып.

Мийнетте Қажмухандай палўан қазақ,
Айқаста жаў жүрегин жарған қазақ,
Биржандай Көкшетаўда ән шырқаса,
Дабылы Байсын елге барған қазақ.

Таўдай бийик үй, ылғый, есик алды,
Көрингенде келешек ­ несип алды.
Бир аўылда  он алты герой көрдим,
Бәри герой болмаған неси қалдыЎ

Қол қысып қутлықлаўға батыр елди,
Өз ағаң ­ өзбек шешен, ақын келди,
Айбек, Сәбит, Яшин, Сабыр, Зульфия бар,
Сәбиттиң ҳәзиллеси Қафур келди.

Журт айтады Қафурды Наўайы деп,
Ташкентли шайырлардың ағайы деп,
Мен де айттым Сәбитти заманында,
Шарықлаған дәўирдиң Абайы деп.

Өмирде ҳәр бир жастың орны басқа,
Қарт та бар тайын тек бир пискен асқа.
Сәбиттиң бет-ажары бөтекедей,
Шықты деп наныў қыйын алпыс жасқа.

Қыялы Алатаўдан асып турған,
Дарыны Сыр суўындай тасып турған,
Жүректиң түбиндеги гәўҳар тасын,
Булақтай шапшытыўға асықтырған.

Қабиден ағамыздың сөзи қаймақ,
Қунықты шәрбетине аўыл-аймақ.
Абдулла, Тайыр, Қалий китап жазса,
Оқыйды қарақалпақ алақайлап.

Ташкент те, Алматы да шығыс сәни,
Баку де, Мәскеў де туўысқаны.
Нөкистей көркем жигит күлим қақса,
Сулыўлық туқымынын жуғысқаны.

Қәлемлес бир жас шайыр Сырбай қурбым,
Көргенде кеўилиң толар дырдай турқын.
Сырекең қәлемин бир жорғалатса,
Балалатар өлеңниң отыз-қырқын.

Кешир дослар, ҳәзилим болса қатты,
Дизгинсизлеў жиберсем асаў атты.
Ҳеш күштиң суўытыўға ҳәли келмес,
Жүректиң төриндеги муҳаббатты.

Мақтанып қазақ деген зор атыңа,
Сүйсинип терең ақыл, ғайратыңа,
Қарақалпақ сәлемин ал, тапсырдым, ­
Мақпал түс, Алатаўлы Алматыға!
   ***
Араладым гүлдей көркем жериңди,
Көзлериме бейиш болып көринди.
Мийман күтиў ­ ата мийрас дәстүриң,
Қайда барсам, ашып қойдың төриңди.

Ким билмесе Қазақстан даласын,
Жүрегимниң айнасынан  қарасын.
Жай-жағдайын түсинбекши болған дос,
Енди мениң қәлемимнен сорасын.

Қазақ жери кең әжайып аспандай,
Көрип шықтым космостан бир асқандай.
Көрген жанның бәри ысық көзиме,
Айырмастан ғарры қандай, жас қандай.

Баўырымның үлкесиниң кеңлигин,
Салыстырып айтып турман мен бүгин.
Түрткилейди жазыўшының шабытын,
Көрсең мийнет палўанының ерлигин.

Бул жерлерди бурын дала деседи,
Ҳәзир көрсең, бағ жайқалып өседи.
Париж, Лондон қат-қат бийик үйинен,
Көзге ысық бул жердиң бир кесеги.

Ҳәр кесекте алтын гәўҳар уясы,
Жазыў ушын жетпес шайыр сыясы.
Мың-мыңлаған романға жайғаспас,
Кең жәҳәнли Қазақстан дүньясы.

Аўылларын көрсең кеўлиң қанығар.
Жайлаўларын булттай қаплап жаныўар,
“Қой үстине жумалаған торғайы”,
Ҳәр шәҳәрде шайырдың да жаны бар.

Кең саҳнада көрип қазақ баўырды,
Шыдамсызлық алды меннен сабырды,
Қарийбулла, Розалар сайраса,
Ертеңине алақаным аўырды.

Не көрсем де сирә көзим тоймады,
Шайыр жүрек мухаббатын жыйнады.
Жазайын деп бир нәрсени ойласам,
Ҳеш биреўи өлеңиме сыймайды.

Ушқыр шабыт, келши жаным ашығым,
Қара сонша ыкласымның басымын.
Жырлайын мен илҳам менен жалынлап,
Халқымыздың жетилискен  әсирин.

Даңқлы қазақ жигитлери жалынлы,
Жаўдыр көзли кызлар алды жанымды,
Гүл жайнаған Қазақстан үлкесин,
Жазыў ушын аянбайын барымды!
                                        1962-жыл, 2-май


БУЛ НЕ ДЕГЕН КЕҢ ЖӘҲӘН?!

Секирмей яки, туўламай,
Демин шашып буўрадай,
Шапшыды көкке түтини,
Шыйратылып шуўдадай.

Жолбарыстай ақырды,
Барабандай тақылды.
Қақ жарып ҳаўа теңизин,
Қуйындай алға атылды!

Зымыраўын кем-кем үдетти,
Күн артынан күн өтти.
Қазақстан қырлары,
Өзине тартты жүректи.

Таўдан өтсең тегислик,
Егистен өтсең, егислик,
Булттай дүркин мал көрсең,
Алдыңнан шығар жемислик.

Терезеден қарадым,
Күнде қараў талабым!
Келеди поезд жулқынып,
Қуўырып жердиң танабын.

“Ана таўдан асады,
Мына таўдан асады,
Ана таўдың тозаңын,
Мына таўға қосады”, ­

Деген қыял шын болды,
Мениң ушын тың жолды,
Асып өтип келемиз,
Күн артынан күн толды.

Қаладан өтсек, қаласы,
Кең жайылған қулашы.
Бурқыған кәнниң океаны,
Даңқлы қазақ даласы.

Поезд да шаршап талады,
Ентигип демин алады.
Қус қанатын талдырған,
Арқаның уллы алабы!

Гейде-гейде узақ күн,
Көп ойландым узақ дым.
Қанаты бийик кең үлке,
Пейилиндей қазақтың.

Топырағы алтын аймаққа,
Сүйсинип кеўлим тоймақта.
Бул не деген кең жәҳән,
Шегерасы қай жақта?!

  ТАЎ БАСЫНДА

Өрлей бердик, өрлей бердик бийиклеп,
Дүркирескен арқар менен кийик көп.
Көшкен бултлар қанатларын кең жайып,
Қалаберди бетимизден сүйип тек.

Сол бир күнлер шықпас мениң есимнен,
Сыйпап-сыйпап айна жолдың төсинен,
“Волга” сулыў ақ кийиктей атлықты,
Таўлар жатыр таў үстинде көсилген.

Уқсап кеттик қанат байлап ушқанға,
Озып өттик қапталласқан қустан да.
Гезек-гезек, бийик-бийик жарлардан,
Суймурықтай көтерилдик аспанға.

Өрлей бердик, өрлей бердик бийиклеп,
(Дүркирескен арқар менен кийик көп).
Көшкен бултлар қанатларын кең жайып,
Қалаберди бетимизден сүйип тек.

Көрип едим өткен күнниң кешинде,
Ән шырқаған арыў ҳәзир есимде.
Аң-таң болып қарап едим қадалып,
Қызыл жулдыз жарқырап тур төсинде.

Жасыл кийип, басына ақ ораған,
Жас келиншек қазақ қызы Сарахан.
“Жаны менен тәбияты жериниң,
Бир-бирине сулыўлығы тараған” ­

Деп ойладым Сараханды көрген гез,
(Сулыўлыққа кимниң жаны тебренбес).
Дал бойында ноқаттай бир мини жоқ,
Есик көлдиң мөлдириндей көркем көз.

Жүрегинен жыр булағын ақтарды,
Ҳәр миллеттиң қосықларын атқарды.
Айналамның бәри ҳәзир сулыўлық,
Тас төбемде көрип турман ақ қарды.

Тоқтатпадық алға қарай барыўды,
Тулпарымыз шаршамастай қарыўлы.
Жас сулыўдың келбетине мегзеттим,
Жасыл кийип қар жамылған арыўды.

Асқарлардан асып өттик тоқтамай,
Қандай шайыр кетер екен мақтамай!
Ақша бултлар әтирапта көринди,
Булдыр-булдыр күнге жайған пахтадай.

Зуўлай бердик жеткерместен қус, аңға,
Бәлент-бәлент асыўлардан асқанда,
Катер көрдим айдын көлди толқытқан,
Турғанымда шықтық ғой деп аспанға.

Сол ўақытта жазылды бул жыр басы,
Көллер екен таўларының қурдасы,
Барлығының қараўылы Талғар шалү
Миллион жылғы бабалардың сырласы.

Күнди сүйип гүмбезленген булшық шың,
Өркеш-өркеш шоқмарындай уршықтың.
Ала таўдың бүркитиндей шарықлап,
Алма-атаның аспанына бир шықтым!

ТЕМИР ТАЎДА

Келип едим сағынып,
Жүрегим қалды бағынып.
Темир таў деген аты да,
Қойылған әбден табылып.

Көриўге кеўлим тоймай тур,
Кетиўге көзим қыймай тур,
Жазайын десем көргенди,
Өлеңиме сыймай тур.

ШАХТЁРЛАР

Сапарымның биринде,
Қарағанды жеринде,
Мийман болып шахтерға,
Отырдым мен төринде.

Қара-жылтыр реңнен
Алтын қазған тереңнен.
Еситсем де шахтерды,
Көрмеп едим бурын мен.

Жер қатламын қақ жарып,
Түссең түби жап-жарық.
Жети қабат жер астын,
Көрип қайттым мен барып.

Бурқып аққан алтынлар,
Жаўқылдасқан батырлар,
Жер астының сәрдары,
Бурғылары жарқылдар.

Қарыў жарақ асына,
Темир кийген басына.
Топылысын үдеткен,
Елге даңқын асыра.

Жер бетине шығып та,
Жазыўшы бир группа,
Шахтерларға гезлестик,
Истен кейин клубта.

Айтты ҳәр ким тапқанын,
Батырларға жаққанын.
Ерлер ушын биреўлер,
Китап жазған қап-қалың.

Аямадым тартыўды,
Шығармам жоқ жартыўлы.
Өз ҳәлимше жырымды,
Айтып бердим ҳәр түрли.

Шапалақ қызды арылмай,
Жүреклери жалындай.
Жыр оқысаң, шахтердың,
Сүйер бәри жанындай.

Мине мениң бахтыма,
Батыр достым шахтыда,
“Шахтерсыз”  деп атады,
Значогин тақты да.

Шамын қосып қасына,
Каска берди басыма,
Кийип көрсем олардан,
Айырмам да жоқ ҳасла.

Шахтер болып шығарған,
Кән байлығым ­ шығармам.
Қанша тапсам тереңнен,
Сонша шықтым қумардан.
  

БУРАБАЙ

Арқаның алп көркем Көкше таўын,
Көрдим мен көкке созған омыраўын.
Оған тең тас қалпақлы асқар шыңлар,
Сап тартып Орал менен болған қаўым.

Көшкен бултты қушақлап көримликке,
Аспанның аясынан сепкен жаўын.
Күн күлимлеп қараса, қарағайлар,
Жел менен желпилдетер көк жалаўын.

Көкше таў сонша неге болды бийик,
Турғандай бойын соза күнди сүйип.
Баўрында Бурабайдың сексен көли,-
Айнасы қарайтуғын басын ийип.

Сулыўлығы өзине көрингендей,
Жасанған көк-жасылдан кийим кийип
Орманның еркин өскен еркелери,-
Ойнақлар баўрайында қулан, кийик.

Қумартап қарап турдым көл шетине,
Тил жетпес шоққысының келбетине.
Алаңда қыз-жигитлер ҳәзиллесип,
Суўында катер жүзген тербетиле.

Жумбақ тас көл ишинде жалаңаш тур,
Шомылған сулыў қыздың сүўрети ме?!
Ҳаўасы дәртке даўа сезиледи,
Жипек гилем жайғандай жер бетине!

Машина ағылмақта ылғал салып,
Ўәкилин жибергендей түрли халық:
Украин, өзбек, тәжик, түркмен, татар,
Курортта сайранлап жүр демин алып.

Биреўлер еллерине қайтып атыр,
Биреўлер келсе жаңа, шаршап талып.
Биреўлер жардай болып семирипти,
«Келгенде едим,- дейди,- мен де арық».

Досларым ара-тура соған барың,
Дем алған бизиң жақтан Төлек, Ғалым.
Барғанына өзлери қуўанышлы,
Қалдырмай айтып берди ҳәл-аўҳалын.

Ыссыда тынық көлге шомылғанбыз,
Пышық мурны батпастай орман қалың.
Бизлерди шоққыға да бир шығарды,
Бийиктен қызлар былғап орамалын.

«Бурабай, гездим көлиң орманыңды,
Умытпаспан жериңе барғанымды.
Бурын сырттан ынтығып жүрген едим,
Орынладым ойлаған әрманымды.

Неше түрли гияның түрин көрдим,
Аралап гүл жайнаған бағларыңды.
Тағыда биз келгенше өршите бер,
Баў-бағша, кийик, қулан-арқарыңды»-

Деп хошласып ол жерден шықтым жолға,
Кеткенше қарай бердим оңлы-солға,
Адамы қарапайым, кишипейил,
«Баўырым» деп сөйлесер дослар онда.

-Келип турың,- деседи қайта-қайта,
Шын жүректен хошласып узатқанда.
Әлбетте, умытпаспыз сол зийнетти,
Достың кеўли жақын ғой узақтан да!
 

ҚАРАҒАНДЫ

Алтын булақ аққан жеринен,
Темир менен мыс атылған деминен, ­
Деп еситип, арнап өзим барғанда,
Қыялымнын артық көрдим сени мен.

Кең арқаның асқақлаған алабы,
Сенде қалды жүрегимниң жарымы.
Сөнер емес мен Нөкисте жүрсем де,
Саған деген муҳаббаттың жалыны!

Әй, сулыўым, дийдарыңа нур толған,
Әй, жомартым, сыйлығыңа қыр толған.
Сениң жайсаң сыпатыңды көргенде,
Шайырлардың жүрегине жыр толған.


ҚАРЛЫҒАШ

Қарағанды қаласында,
Отырдым халық арасында.
Көлдей театрдың иши,
Тамашагөй үлкен-киши,
Сыбырласып айтты мақтап,
Бәри қолын шапалақлап.

Бийши еле шықпай төрден,
(Биледи, тек бурын көрген)
Оркестрли музыкасы,
Скрипка саздың басы.
Қарақалпақ, қазақлардың,
Қобыз бенен домбырасы.

Шықты да қыз адым атты,
Қарлығаштай қанат қақты,
Өзин-өзи оқтай атты,
Көриўден-ақ барлық адам,
Урды қайта шапалақты.

Көп болса ол он жасында,
Ала тақыя бар басында,
Үстиндеги жипек шайы,
Ойнаўдан жоқ теңи-тайы,
Жанға жайлы жаңлап күйи,
Ойналып тур өзбек бийи.

Пәтпелектей желпилдейди,
Жипек шашы желкилдейди,
Тоқтамайды, иркилмейди,
Артық аспай бир күлмейди,
Буўынлары бүлкилдейди,
Иркилмейди-иркилмейди!

Таўдың сулыў маралындай,
Сып-сымбатлы қарағым-ай,
Ойна-ойна еркетайым,
Өнериңнен айналайын, ­
Деп тигилип сахна жаққа,
Кеўлим сонша ынтықпақта.

Дуўшар журтың ықласына,
Сонша адам ортасында,
Алғыс алдың он жасыңда,
Елеберин көрингейсең,
Алматының сахнасында!

 

ТЕК ТОРҒАЙ ШЫРЫЛДАЙДЫ

Аралдың қусларындай қанат қаққан,
Узақ жол асып өттим Әмиў жақтан,
Көклемниң көк көрпесин жамылыпты,
Қазақтың шалғын жери шешек атқан.

Арқаның аты шуўлы кең даласы,
Теңиздей сағымланған айналасы.
Әтирдей сап ҳаўасы жанға жайлы,
Тек ғана таныс емес сай-саласы.

Инженер қолын силтеп, ­ көриң! ­ дейди,
Қызықсаң үйретиўге еринбейди.
Тым-тырыс өркешленген жазық дала,
Көзиме басқа нәрсе көринбейди.

Тек торғай шырылдайды аспанында,
Оннан басқа мақлуқ жоқ ҳеш жанымда.
Қулдыраған қула дүз не себептен,
Кирмекши шайырлардың дәстанына?

Жолаўшылар бул жерди көрмей кетпес,
Қайырылып сөз етпестен, өрлей өтпес,
Узақтан булдырайды үлкен шәҳәр,
Қалаға бул араның жери шеклес.

Инженер түсиндирсе бар жобасын,
Таңланып қарай берди көп жолдасым.
Қулағым инженерде, көзим қырда,
Ықласым неге сонша болды басым?!

Айтады қабат-қабат бийик үйде,
­ Мынаў алаң ­ шәҳәрдиң бағы, ­ дейди.
Бундай бағлар бир емес көбейтилер,
Анаў жақта орны бар тағы, ­ дейди.

­ Зор театр салынар мынаў жерден, ­
Дегенди де еситтим инженерден.
Троллейбус жанғырған кең көшелер,
Турмыстың теңизине толар ертең.

Мынаў жерде болар бир универмагы,
Анаў дала қаланың завод жағы.
Турақ жай, фабрикалар бойын тиклеп,
Бос қалмас бул араның топырағы ­

Деп жобаны шамалап таныстырды,
Ақмола мунаралап алыс турды,
Целиноградтың бул жаңа шәҳәри,
Үш жылдан соң көрсеңиз таныс қырды.

Көзиме елеследи көркем көрик,
Саў болсақ, қыдырамыз келип көрип,
Қутлы болсын бул истиң басламасы,
Ағаның иргесине ини шерик.

Болады бул орында алтын есик,
Дегендей жипек самал желпип есип,
Бетимнен сыйпалайды еркесинип,
­ Сол гезде қонақ болып келиң, ­ десип.

“Орны да қалмас сонда басқан издиң” ­
Деп бәрин қыял етип, ойға диздим.
Пайымды жырым менен қосайын деп,
Өзимше инженердей план сыздым.
 

ҚАЗАҚ ДОСТЫМА

(Ҳәптеликке байланыслы)

Қазақ достым, келсең бизиң араға,
Қулағың сал, ақырына қара да,
Түсинбеспиз қарақалпақ тилин деп,
Байқаўсызда бизден дилмаш сорама.

Көрмегенди билиў қыйын сынамай,
Үйлеспесе сөзим қаққан сынадай,
Соңынан-ақ, дилмаш таўып берейин,
Есит бирақ, сөйлеў тилим мынадай:

­ Дослық сезим адамзаттын жақыны,
Өркенлетер сүйениши, ақылы.
Адамзатты “туўысқан” деп сөйлейди,
Қазақ пенен қарақалпақ нақылы.

Түсиндиң бе, усы айтқан сөзиме,
Айна услап қарап та қой жүзиңе,
Бир егиздиң сыңарындай қылтыйған,
Қарақалпақ усамай ма өзиңе?!

Есиңде ме, әй, баўырман қазағым,
Көкиректи кернегендей ыза-муң.
Ата-баба жел айдаған қаңбақтай,
Бирге көрди ескиликтиң азабын.

Қобыз услап, Қорқыт қоныс таппаған,
Айналасын қара думан қаплаған.
Басқа салды Асанның муң-қайғысын,
Шубырыңды “қара табан”, “ақ табан”.

Қара таўдың төбесинен көш келип,
Жапа шегип, уйқысынан сескенип,
Ата улдан, қыз анадан айрылған,
Қара көзге мөлдирескен жас келип.

Жүргенде де қараңғыда шырмалып,
Ата-баба қыз беристи, қыз алып.
Узақ жолдан жақын жүрек жалғасқан,
Түйе айдап, Қызылқумды қақ жарып.

Гейде, типти, сыбай қонған ел екен,
Иргелесип қондырылған керегем.
Қарақалпақ елинде де жырланды,
“Қамбар батыр”, “Муңлық-Зарлық”, “Төлеген”.

Бир теректиң шақасындай урпақбыз.
Қайғыға да, шадлыққа да ортақпыз.
“Кең даланың жыршысы” деп бизлерди.
Ўәлийханов айтқан қарақалпақпыз.

Енди қурғақ дала емес елимиз,
Бағ шайқалды босқа кетпей теримиз,
Қызыл гүлдиң шақасында масайрап,
Бүлбиллердиң сайрағанын көриңиз.

Туқым сепсем өрре турды егисим,
Жесем тилди үйиреди жемисим.
Бийик үйлер жасыл лента жамылып,
Көкке қарай қулаш жайды Нөкисим.

Тастырыўшы “қара алтын”, “ақ алтын”,
“Қызыл алтын” кәни болған зор даңқың.
Абай, Жамбыл, Мухтар, Сәбит ­ Ўатаны,
Жийреншедей шешен қазақ ел-халқың.

Саған жүрек муҳаббатым сақлаўлы,
Қарақалпақ баўырың да мақтаўлы.
Өңирине мийнет орден қадады,
“Ақ алтын”нан үйип қойып ақ таўды.

Төрткүл еди ең биринши орайым,
Гүл жайнатты даласының шырайын.
Халық жырлаған анаў Қырыққыз жеринде,
Туўылды көп Арыслан ҳәм Гүлайым.

Берунийши жипегинен жип ести,
Әмиўдәрья өркенледи, күш өсти.
Тахиатастан қуяш нуры жарқырап,
Хожелиден «полат айғыр» киснести.

Шымбай, Тахтакөпир болды мәрдана,
Гудоклары жаңлап турған зор қала.
Қус ушқанда қанат күйген шөлистан,
Болды бүгин “ақ алтын”лы Ферғана.

Қара, Қонырат, Кегейлиңниң аўылын,
Қара көлин, тулпар геўмис саўынын.
Ертек емес, Шаббазлыдан көре бер,
Қалмақанның жазған “тәтти қаўынын”.

Көрсең егер жазым менен гүзимди,
Таўып қара торсылдақтай жүзимди.
Услап көрип бағдың қызыл алмасын,
Алматыда сезгендеймен өзимди.

Саған ортақ алтын пуўлы Аралым,
Таў басынан зейин салып қарадым.
Завод жаңлап, комбинатлар ақырып,
Алға қарай зуўлап басты зор адым.

Бизиң жақтың түс- келбети усындай,
Өз елим деп қыдыра бер қысынбай,
Гүлжан, Айым, Амангүлдей геройлар,
Тап Хамиттиң аўылының қызындай…

Қалама кел, аўылыма барып кет,
Бойдақ болсаң, арыў таңлап алып кет.
Жигит те көп қазақ қызы сүйгендей,
Журт жаңартып жаңа қуда болып кет.

Қәдирлеймен сениң ушын мал сойып,
Дәстүрим деп алдыңызға бас қойып.
Мейли стол, мейли көпшик жастанып,
Қызлар қуйған қара чайдан иш тойып.

Дослық пенен елимизде халқым шад,
Ағаның да, қурбының да дузын тат.
Бәринен де ең қәдирли сыйлығым ­
Жүрегимде лаўлап турған Муҳаббат!
                                                  1960-жыл

АЛМАТЫНЫ КЕЛДИМ АЛЫП

Қараңғыда ушқанбыз, таң да атты,
Самолёт бултты сүзип зуўлар қатты.
Көргеним Қазақстан жерлеринде,
Дизилип көз алдымнан өтип жатты.

Қыял да талай қырды асып өтти.
Самолёттай көп жерди басып өтти.
Буйығып отырсам да қыймылдамай,
Сағыныш жүрегиме тәсир етти.

Келеди көз алдыма асқар таўлар,
Қыялым Балқаш көлден балық аўлар.
Қарағанды жеринде шахтер болып,
Тың жерде трактордың бәнтин таўлар.

Ўатанға ақ бийдайды етип саўға,
Гейде гезип кеттим мен Көкше таўға.
Гейде жайлаў ишинде жорға сүрип,
Көзлерим тоймас сирә аралаўға.

Отырып қалғып кетсем енер түске,
Оянсам көргенлерим түсер еске.
Бир уйықлап бир оянып отырғанда,
Минекей болып қалды уллы сәске.

Тағы да мен ойладым Нөкисимди,
Кең, жайлаў “Ақ алтын”лы егисимди.
Әмиўдәрья бойында шешек атқан,
Шалғын жер, палдан татлы жемисимди. 

Самолёт шәҳәриме жетип барды,
Әлбетте, мен емеспен достан жарлы,
Күтип алып, сүйисип, қушақласып,
Жаңбырдай жаўдырады сораўларды.

Айтары: ­ Сәбит саў ма, Ғабит саў ма?
­ Миндиң бе, Есик көлде бийик таўға?
­ Туўысқан Қазақстан елатынан,
Әкелдиң бизиң жаққа қандай саўға?

­ Алматыны Нөкиске келдим алып, ­
Деп басладым, сөзимди тыңлап халық.
Егер де ол қайда деп айтса биреў,
Муҳаббат сандығына қойдым салып!
                                                  1962-жыл

 

ДОСЛЫҚ КЕЎИЛ ЖАҚЫН ­ОЙ УЗАҚТАН ДА


ҒАФУР ҒУЛАМҒА

-Ассалаўма әлейкум, Ғафур аға,
Ташкентим Алматыдан жақын, аға.
Ара жақын болса да жас үлкенге,
Ийилип сәлем бериў мақул, аға.

Жигитсиз даңқы шыққан халық танысы,
Қызғанда азаматлық атланысы.
Қәлемди бәлент услап адым атқан,
Болдыңыз Өзбекстан мақтанышы.

Ғафур аға, аман ба бала-шаға,
Бәримиз қызығамыз тамашаға.
-Сәбит пенен айтыссам, деп едиңиз,
Түсип қалып жүрмейик арашаға!


МИРТЕМИРГЕ

(50 жасқа шығыўына байланыслы)

Ядыңда ма, нени қойдың,
Ең биринши орынға?
Сол нийетиң сәўлеленди,
Қосығыңда, жырыңда.

Асық, сақа ылақтырып,
Қолға қәлем алғансоң,
Шад мийнетти алға туттың,
Шерек әсир бурында.

Қырдың қызыл қызғалдағы,
Сонша жырақ қалса да,
Қызғалдаққа қызыққан қыз,
Бүгин кексе болса да,-

Кегейлиниң жас жананы,
Гүлдәстесин усынар,
Кеўлиң дәрья, реңкиң жас,
Шашты қыраў шалса да.

Мәс жеңгеңниң «Айныма!»- деп,
Айтылса да гәплери,
Әтирапында пәрўаз етти,
Елдиң гөззал кептери.

Көк кептердей арыўлардың,
Сийнесинде сақлаўлы,
Қәлеминен бинә болған,
«Қарақалпақ дәптери».

Өз баўырын, өз Ўатанын,
Әмиўдәрья жағасы,
Саған ырза жаслар түўе,
Қарақалпақ бабасы.

Гүлайымдай гөззалларды,
Хорезмге узатып,
Халқың менен таныстырып,
Болдың қырық қыз ағасы.

Аз мийнетиң өркенледи,
Таўда өскен шынардай,
Жапырағын кеңнен жайды,
Алға ашық қумардай.

Бүгин мине, төбесине,
Шығып турсаң белестиң,
Мийнетимиз ҳәммемизге,
Көринип тур мунардай.

Жигитликтиң сәрдарыдур,
Қартлық емес елли жас,
Сапа ушын нышан емес,
Ақшаш яки қара шаш.

Қарттан зыят жаслар да бар,
Жастан ағла қартта бар.
Жақсы жанға көпшиликтиң,
Муҳаббаты қартаймас.

Заманымның бүлбилисең,
Бағ шәменде сайраған.
Жүрегиңниң тереңинен,
Дүр булағы қайнаған.

Саған арнап алып келдим,
Муҳаббаттың жалынын.
Қарақалпақ елатыңнан,
Тасқын Әмиўдәрьядан.

Бүгин қызық, ертең тағы,
Бүгингиден тамаша!
Мийнетиниң мийўасына,
Қарт қуўанар балаша.

«Ҳәр қуўаныш бир жас» деген,
Данышпанның сөзи бар,
Руўҳыңыз тасаберсин,
Улықмандай мың жасаң!

Есапшылық кәсибим жоқ,
Санаў ушын бирме-бир,
Дөретпеңизден көринер,
Елимдеги нур өмир.

Басқалардың не айтса да,
Ықтыяры өзинде,
Тап өзимше улық шайыр,
Өзбек улы Миртемир!
                    1961-жыл, декабрь, Ташкент

 

ШАЙЫРЛЫҚҚА ЖАРАСЫҚ

(Уйғынның 60 жасқа толыўына бағышлаў)

Ески дүнья жаңа дәўран,-
Узақ-узақ атланыс,
Өткен шаңлы сапарлары,
Жүрегине мақтаныш.

Шайырият булағынан,
Жарқыраған дүр ағар,
Ҳәрбир сөзи жанға ләззет,
«Ҳәр қосығым бир бәҳәр».

Руҳ пенен жаратылған,
Дүркин-дүркин дәстаны,
Көз алдыңда мунарланған,
Поэзия аспаны.

«Алтын көл»ли қаҳарманлар,
Көрингенде сахнадан,
Гүрилдеген қол шапалақ,
Көрген жанлар мақтаған.

Наўайыны, Берунийди,
Таныстырды ел менен,
Уйғын шайыр қайда барса,
Күтип алды гүл менен.

Халқы ушын иззет-ҳүрмет,
Көңлиңдеги зор жарлық,
Мийнетиңде уллылық бар,
Қыялыңда кемтарлық.

Бәҳәриңде таярланған,
Ғаррылықтың гүзинде,
Шәкиртлерин солдатлардай,
Ертип жүрер изинде.

Ҳәр бир күнин бос өткермей,
Өмирдеги ўақтының,
Шад заманның Наўайысы,
Сазын шалған бахтының.

Көзлериме оттай ысық,
Гүмис яңлы ақ шашы,
Ой-қыялы бир мәмлекет,
Поэзия патшасы.

Елли жыллық ғәзийнеси,
Он мың жылда тозбайды,
Соңғы нешше әўладлардың
Муҳаббатын қозғайды.

Бизден тилек Уйғын аға,
Узағына жасасын,
Шығарманың үст-үстине,
Жаза берсин тазасын.

Жетпис жыллық ҳүрметине,
Шайыр Уйғын ағаның,
Бағышлайман қарақалпақтың,
Қызлар тиккен шапанын.

Биз бул жерде тартынбастан,
Айтсақ гәптиң расын,
Шапан менен алып келдим,
Ғарры тиккен қурашын.

Мен тилеймен ақсақалға,
Үш Бердақтың өмирин,
Әрмансыздан сайран етсин,
Ғаррылықтың дәўирин!
                              1975-жыл 23-май

 

ХАЛЫҚ АРТИСТИ ХАЛИМА НАСЫРОВАҒА

Бақсы менен жыраўларда,
Жанан түспей сынаўларға,
Қызлар үнин бабам билген,
Мүсийбетли жылаўларда.

Бердақ қызы Ҳүрлиманды,
Еситкенлер сөзге қанды,
Теңсизликтиң оты жаман,
Күш көрсетип, күйип жанды.

Бир мәҳәли жаслық шақта,
Барып едим аўыл жаққа,
Сап ҳаўаның қушағында,
Радио сайрамақта.

Саз шамалдай бурқып ести,
Тыңлағанлар «Яша!» дести,
Аўылыма туңғыш сапар,
Халиманың келди сести.

Қулақтың қурышы қанып,
Сахналарда көрдим анық,
Менменсиген  шет елликлер,
Ҳайран қалды естен танып.

Диларамның жилўасына,
Ҳүрлиманның сырласы ма,
Ақыл, талант, гүлдей көрки,
Питкен екен бир басына.

Жолдас болдым неше жақта,
Қақ ортаға шыққан шақта.
Гезлеседи тасқын дәрья,
Гүрилдеген шапалаққа.

Ким көрсе ҳәм ҳәр бир жайда,
Интизарлық болар пайда,
Аты билән ҳаўазасы,
Жүреклерди етти шайда.

Естен кетпес хош ҳаўазы,
Жүрегимде қысы-жазы,
Өзбекстан Ўатанында,
Халиймаға журт ыразы.

Жақсылардан ат қалады,
Ел хызметин атқарады,
Халимадек бүлбил билән,
Қарақалпақ мақтанады.

Абыройы қанат жайды,
Ўақыт сүрер жылды, айды,
Өмири узақ жүз әсирге,
Оның даңқы қартаймайды.


СААДАТ АЙЫМ

(Халық артисти Саадат Юсуповаға)

Салтанатта Саадат айым,
Ашық көңил сондай мүлайым,
Гүжип атыр шадлықлы тойы,
Шарықлап тур қыялы ойы,

Театрда тулғасы ири,
Жананлар бар, солардың бири,
Сәрўи бойлы, келбети толық,
Өскен еди бир гөззал болып.

Өткирлиги таўдың тасындай,
Жаңа заман Злийхасындай,
Бота көзли аршын қушақлы,
Өңир толы қызыл моншақлы.

Қатарынан сымбаты басқа,
Тап соныңдай қыз еди жаста,
Нур дийдарлы Саадат айым,
Қустай өрге талпынды дайым.

Өмир жолын таңлады шешти,
Бийикледи шағлады өсти,
Оттай ғаўлап интасы, ерки,
Кең сахнаның гүлиндей көрки.

Көк кептердей қағып қанатын,
Жалынлатты шоқтай талантын,
Сахна көрки Саадат айым,
Көзди тартты көрсем ҳәрдайым.

Гейде болып жаўлықлы кемпир,
Гейде көрсем үстинде жемпир,
Қылтыңлайды өспирим қыздай,
Таўланады сымбатын бузбай.

Қыялында мың қыйлы өнер,
Бир сахнада жүз түрген дөнер,
Ол ким десем, Саадат айым,
Көрдим сонша образға байын,

Ҳәр ҳәрекет, ҳәр бир жилўасы,
Нағыз турмыс көрки, қылўасы,
«Қалай сыйған жалғыз бойына»
Деген пикир келер ойыма.

Жан сырының кесте шебери,
Жорға яңлы бойда өнери,
От жигерин кем-кем асырды,
Басып өтти ярым әсирди.

Еле ҳәм ол бой жеткен қыздай,
Жасай берсин сымбатын бузбай,
Бәржай етсин елдиң хызметин,
Көре берсин халықтың ҳүрметин.
                                        1968-жыл

 

АБАЙ ЕСКЕРТКИШИНЕ

Турыпты шайыр қолларын созып,
Келбети бийик, қатардан озық.
Сөзлери жаңа, жүреги таза,
Қалмайды сирә қәлеми тозып.

Зарыққан болса бурында Абай,
Ҳәзир тап халықтың жырында Абай.
Москва, Киев, Ереван, Баку,
Ашхабад, Нөкис, Қырымда Абай.

Көринер түсим, оңымда Абай,
Мухтардың уллы томында Абай.
Қай жаққа барсам алдымнан шығып,
Гезлесер жүрген жолымда Абай.

Жайнаған жүрек жалында Абай,
Әмиўди гезсем қолымда Абай.
Негизги орны Алматы екен,
Минекей, бийик орында Абай!


ЖАМБЫЛДЫҢ АТЫ ЖАҢҒЫРҒАН

Келеди ўақыт тыйылмай,
Ушады жыллар кептердей.
Бурқырап қашар қуйындай,
Бирине бири жеткермей.

Өмирдиң өмир жалғасы,
Ағыслар туўар ағыстан.
Айналып дүнья арбасы,
Ҳәрекет аттай шабысқан.

Қарайды тарийх дәўирди,
Көреди неше заманды.
Жақсының даңқы өмирли,
Күлкиге тутар жаманды.

Қалдырса адам бир нышан,
Асқар шыңнан асқаны.
Ел сүйген еллер ҳәр қашан,
Келешектиң дәстаны.

Қартаймақ адам баласы,
Жасында шығып бир таўға.
Келеди кимниң шамасы,
Жүз жасында шырқаўға.

Тоқсанында толғанып,
Күшине толған жигиттей.
Домбырасын қолға алып ,
Қоймады жүрек жибитпей.

Жалтылдап мәңги күшинде,
Мийрас қалды Жамбылдан.
Кең жәҳәнниң ишинде,
Жамбылдың аты жаңғарған.
                                        1973-жыл

 

МУХТАР ӘЎЕЗОВҚА

Жүректен қызғын сәлем, Мухтар аға,
Еситкен жан сыртыңнан мақтар аға.
Абай ақын жәҳәнди гезип кетти,
Ойы жоқ ҳеш бир жерде тоқталарға.

Тилегим тек арада узақ жасап,
Мың жылдың шежиресин ақтар, аға.
Күн бар жерде сыяңның изи кетпес,
Адам улы қәдирлеп сақлар, аға.


СӘБИТ МУҚАНОВҚА

Сәбит аға жасынан сөзге уста,
Қәлемин тәрийплеўге тилим қысқа.
Қарашунақ буўраға таланса да,
Ер Алтай қарсы турды жолбарысқа.

Мүсәпир мөмин жигит, емес олақ,
Арысландай айқасты Балўан шолақ.
Асқары азатлықтың жолын излеп,
Кең жайсаң шәҳәрге де болды қонақ.

Гүресип еркинликтиң көрди тойын,
Байжан да аралады сырдың бойын.
Қарақалпақ ели де бул Сәбиттиң,
Аспанға көтермекте абыройын.

Бир гезде ақ айыўдан баслап жырды,
Астына минип алып «қара айғырды».
Оқыған мектебинен сабақ алып,
Есилден Бурабайға адым урды.

Сүўретлеп жаңа Каспий теңиз, көлин,
Тың көтерген үлкениң жигитлерин,
Өткир қәлем, кең қыял гезип шықты,
Аралап батыс пенен шығыс елин.

Нақыл бар, жақсы ердиң болмас жаты,
Балаға да, қартқа да мәлим аты.
Дүньяда буннан артық бахыт барма,
Сәбитке жаўды елдиң мухаббаты.
   ***
Қарақалпақ баўырың бир ой тапты:
-Сәбиттиң ғайрат-күши өрге шапты,
Ат ойнатып қумарын тарқатсын,- деп,
Жибердик тулпар туўған арғымақты.
                                        1960-жыл, декабрь

АСҚАР ТОҚМАҒАМБЕТОВҚА

Батыр көп айта берсем бас-басына,
Тоқтамай-ақ қояйық басқасына.
Қарақалпақ атынан қызғын сәлем,
Ыбырайдай гүриштиң патшасына.

Устазым асқан ақын Асқар еди,
Мен төбешик болғанда, аспан еди,
Шайырлық теңизинен жүзеғойсақ,
Басқарып жүретуғын бас кемени.

Елиңди қутлықладым Асқар аға,
Шабытыңа қанықпыз жастан, аға,
Сырдың кең ағысындай бурқып тасты,
Жүрегиңнен татты жыр, дәстан аға.

Ескиликтиң сарқытын бойға жыйнап
Жүргенди де ушыраттың масқараға.
Сатираңнан шыбын да қутылмады,
Зыңылдап барғаныңда асханаға.

Қызылорда маған да бөтен емес,
Келип турман бурынғы астанама.
Шалқыған тойыңызға келип турман,
Туўғаның қуўаныштан бос қалама.
                                                   1967-жыл

 

ҒАБИТ МҮСИРЕПОВКЕ

Тап Ғабит ағамыз да жерлесимдей,
Ел сүйсинер өзиниң еркесиндей.
Өзбек пенен қазақта дастурхан кең,
Өзлериниң жасаған үлкесиндей.

Нөкисим де гүлленип Алматыңдай,
Көркеймекте Ташкенттиң саўлатындай.
Ардақлы мийманның хызметине,
Тақ турамыз қазақтың солдатындай.

Қарағанды жеринде алтын тасып,
Геройлары Ғабитке болса ашық,
Бизиң де жүрегимиз ақ пахтадай,
Келсе күтип аламыз қушақ ашып.


АБДУЛЛА ТӘЖИБАЕВҚА

(Жетпис жасқа шығыўына арнаў)

Қәдирли аға Абдулла,
Жасың жетип Жамбылға,
Қатнасқаймыз тойыңа,
Барғаныңда жүз жылға.

Бийик заман алымы,
Шайырлардың алыбы,
Көкирегинде лаўлаған,
Шабытының жалыны.

Жүреклерге жақын дым,
Ийесисиз ақылдың.
Сыр бойында туўылып,
Сыр суўындай ағылдың.

Жасай бериң, ағайин,
Шапалақты қағайын,
Жырыңыздан көрдим мен,
Бул заманның Абайын.

Мүдирмепти берк күшиң.
Ал өзгерген тек түсиң,
Тозбас байлық жараттың,
Қутлы болсын жетписиң.

Өлшеп болмас баҳасын,
Журт сыйлайды ағасын.
Мен де алдым Сизлерден,
Шайырлықтың баҳасын.

Ушқыр аға Абдулла,
Жүз жасады Жамбыл да,
Заман шадлы, қуўат мол,
Қартаймассыз жүз жылда.

Өрлесеңиз асқарға,
Қуўанбастай дос барма!
Қос Жамбылдай өмир сүр,
Қурдас болып жасларға.

Басқа қонған дәўлет-бақ,
Қыял дәрья көңлиң ҳақ,
Шарықлаған суңқарсыз,
Узағына қанат қақ.
                   1979-жыл, 12-февраль, Алма-ата